मुंबई: महाराष्ट्र राज्यातील शेतकऱ्यांना शेतीविषयक तांत्रिक मार्गदर्शन मिळावे आणि सरकारी योजनांची माहिती त्यांच्यापर्यंत प्रभावीपणे पोहोचावी, यासाठी राज्य सरकारने एक अत्यंत महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे. राज्याचे कृषी मंत्री दत्तात्रय भरणे यांनी नुकतीच 'कृषी मित्र' (शेतकरी मित्र) या नवीन योजनेची घोषणा केली आहे. या उपक्रमामुळे ग्रामीण भागातील तरुण शेतकऱ्यांसाठी रोजगाराची एक उत्तम संधी निर्माण झाली असून, प्रत्येक गावात एका 'कृषी मित्र'ची नेमणूक केली जाणार आहे.
योजनेची ठळक वैशिष्ट्ये आणि स्वरूप
पुण्यातील पत्रकार परिषदेत बोलताना कृषी मंत्र्यांनी या योजनेची सविस्तर माहिती दिली. त्यांनी स्पष्ट केले की:
- उद्देश: आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर वाढवणे आणि शेतकऱ्यांना वेळेवर योग्य सल्ला देणे.
- समन्वय: नियुक्त केलेले कृषी मित्र हे थेट संबंधित सहाय्यक कृषी अधिकाऱ्यांच्या मार्गदर्शनाखाली काम करतील.
- मानधन: या कामासाठी वर्षाला १८,००० रुपये मानधन दिले जाणार असून, त्याचे वितरण दर तीन महिन्यांनी केले जाईल.
- सुरुवात: ही योजना येत्या १ जून पासून कार्यान्वित करण्याचा सरकारचा मानस आहे.
पात्रतेचे निकष आणि महिलांना प्राधान्य
कृषी मित्र पदासाठी सरकारने काही विशिष्ट अटी निश्चित केल्या आहेत:
१. वयोमर्यादा: उमेदवाराचे वय ४० वर्षांपेक्षा कमी असावे.
२. शिक्षण: किमान माध्यमिक (१० वी) किंवा उच्च माध्यमिक (१२ वी) शिक्षण पूर्ण असणे आवश्यक आहे.
३. कौशल्य: उमेदवाराचे संवाद कौशल्य चांगले असावे, त्याला समाजकार्याची आवड असावी आणि सोशल मीडियाचा वापर करता येणे गरजेचे आहे.
४. महिला आरक्षण: या योजनेत ३० टक्के जागा महिलांसाठी राखीव ठेवण्यात आल्या असून त्यांना विशेष प्राधान्य दिले जाणार आहे.
जिल्हास्तरावर होणार भरती प्रक्रिया
पहिल्या टप्प्यात राज्यभरात सुमारे ११,५८७ कृषी मित्रांची निवड केली जाणार आहे. ही संपूर्ण प्रक्रिया जिल्हास्तरावर राबवली जाणार असल्याचेही मंत्र्यांनी स्पष्ट केले. 'आत्मा' (ATMA) योजनेच्या अंतर्गत राबवल्या जाणाऱ्या या उपक्रमामुळे कृषी क्षेत्राच्या विकासाला नवी गती मिळेल, असा विश्वास व्यक्त केला जात आहे.
